Wole obojętne wcale nie jest obojętne

Oceń ten artykuł

Tarczyca zwiększa swój rozmiar wskutek niedoboru jodu. Powiększenie gruczołu objawia się powstaniem charakterystycznego zgrubienia na szyi – zgrubienie to nazywane jest wolem. Jeśli zjawisku temu nie towarzyszą zaburzenia w gospodarce hormonalnej (tj. tarczyca funkcjonuje prawidłowo) powiększenie to nazywane jest wolem obojętnym. Pojawia się ono u sporego odsetka osób. Szacuje się, że na całym świecie wole obojętne występuje aż u 300 mln ludzi, przy czym znacznie częściej zjawisko to występuje u kobiet niż u mężczyzn.

Dlaczego tarczyca się powiększa?

Z braku jodu. Jego niedobór przyczynia się do rozrostu tarczycy. Dzieje się tak w sytuacjach, gdy organizm ma zwiększone zapotrzebowanie na hormony tarczycowe ( a co za tym idzie również na jod) np. w okresie dorastania lub w związku z ciążą. Wole obojętne występuje też endemicznie w populacjach narażonych na niedobory jodu. To powszechność występowania tego zjawiska skłania rządy wielu państw do wprowadzenia obowiązku jodowania soli.
Oprócz niedoborów jodu wole obojętne może pojawić się wskutek predyspozycji genetycznych, zjadania nadmiernych ilości substancji wolotwórczych bądź wskutek stałego narażania organizmu na kontakt z zanieczyszczeniami przemysłowymi (fenole, związki ołowiu, siarki, węglowodory alifatyczne i aromatyczne etc.).
Przyczynami pojawienia się wola tarczycy są też odporność na hormony wytwarzane przez ten gruczoł i, paradoksalnie, nadmiar jodu.

Trzy stopnie powiększenia

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) wyróżnia trzy stopnie powiększenia gruczołu tarczowego.
W pierwszym stopniu gruczoł jest niewidoczny przy normalnym (prostym) ustawieniu szyi, charakterystyczna wypukłość pojawia się z chwilą odchylenia głowy do tyłu.
W stopniu drugim tarczycę widać w normalnym ustawieniu, ale powiększenie nie wpływa na boczne zarysy szyi. Powiększenie gruczołu (wole / wypukłość) widoczne jest z profilu.
W trzecim stopniu powiększenie widać bardzo wyraźnie – deformuje również boczny zarys szyi, towarzyszy mu też ucisk gruczołu skierowany do wewnątrz co objawia się m.in. trudnościami w oddychaniu i przełykaniu pokarmów oraz charakterystyczną chrypką powstającą wskutek ucisku na nerw krtaniowy.

Jak traktować wole?

Wole obojętne postrzegane bywa jedynie jako defekt kosmetyczny, choć związane z nim niedogodności mogą wpływać również na jakość życia w sytuacji gdy powiększenie jest na tyle widoczne iż zarys szyi staje się nieestetyczny bądź powiększeniu tarczycy towarzyszy ucisk na narządy wewnętrzne.
Zależnie od charakteru wola (może mieć ono charakter miąższowy bądź guzowaty) i stopnia nasilenia zmian w tarczycy lekarze zalecają leczenie bądź jedynie stałe kontrolowanie zachowania gruczołu.

Leczenie wola miąższowego

Polega na podawaniu preparatów jodu w różnym stężeniu (zależnym od czasu trwania leczenia) bądź podawaniu jodu łącznie z l-tyroksyną lub samej l-tyroksyny jeśli pacjent ma zapewnioną podaż jodu na odpowiednim poziomie.

Leczenie wola guzowatego

U osób z wolem obojętnym guzowatym oprócz charakterystycznego powiększenia obserwuje się obecność guzków. Przypuszcza się, że guzki tarczycy może mieć nawet 50% osób dorosłych – są one niewyczuwalne, a wykrywa je jedynie badanie USG, przy czym zmiany tego rodzaju w większości przypadków nie dają żadnych objawów. Konieczność podjęcia leczenia tarczycy dotyczy stosunkowo niewielkiego odsetka osób. Wole obojętne guzowate, w zależności od potrzeb, leczone jest zachowawczo (l-tyroksyna, radiojod), zabiegowo (wstrzyknięcie etanolu) bądź operacyjnie (wycięcie jednego płata bądź całego gruczołu).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *